Oerdieet, paleo, keto: wie begint te zoeken naar puurder eten, ziet drie termen die constant door elkaar lopen. Ze lijken familie van elkaar, en dat zijn ze ook: alle drie schrappen ze bewerkt voedsel en suiker, alle drie zetten ze echt eten terug op het bord. Toch verschillen ze precies op de punten die bepalen of je het volhoudt: koolhydraten, zuivel, meten en rekenen. En hier komt het contraire deel: de strengste variant wint altijd op papier, en verliest bijna altijd in de keuken. Dit artikel zet de drie eerlijk naast elkaar, inclusief wat paleo en keto goed doen.
Wat is het verschil tussen oerdieet, paleo en keto?
De kern in één alinea. Paleo eet zoals de mens voor de landbouw at: vlees, vis, eieren, groente, fruit en noten, maar geen granen, geen peulvruchten en geen zuivel. Keto kijkt niet naar oorsprong maar naar stofwisseling: je eet zo min mogelijk koolhydraten, meestal onder de 20 tot 50 gram per dag, zodat je lichaam overschakelt op vetverbranding en ketonen als brandstof. Oervoeding, zoals Oerplan die hanteert, zit ertussenin: het bord bestaat voor ongeveer 80 procent uit vetten en eiwitten uit dierlijke bronnen, met 20 procent koolhydraten uit fruit, honing, volle zuivel, aardappel en rijst. Geen tellen, geen wegen, twee stevige maaltijden per dag tot verzadiging.
Alle drie zijn ze een reactie op hetzelfde probleem: een supermarkt vol bewerkt voedsel, zaadoliën en suiker. Het verschil zit in wat ze daarnaast nog wegsnijden, en of dat extra snijwerk iets oplevert.
Herken je dit?
- Je leest over paleo en keto en ziet vooral tegenstrijdige regels
- Je bent ooit met keto gestart en na drie weken gestopt omdat het niet te doen was
- Je wilt puurder eten maar niet elke gram koolhydraten in een app zetten
- Je vraagt je af of kwark en aardappelen nou wel of niet mogen
Herken je dit?
Dan zoek je geen strenger dieet maar een eetpatroon dat je op een dinsdag in november nog steeds volhoudt. Het Oerplan wordt volledig op jou geschreven: jouw klachten, jouw smaak, jouw dag. Met echte voeding als fundament.
Bekijk hoe het Oerplan werkt →Paleo: sterk fundament, één dure blinde vlek
Laten we beginnen met wat paleo goed doet, want dat is veel. Paleo was het eerste grote eetpatroon dat hardop zei dat het probleem niet vet was maar bewerkt voedsel. Granen eruit, suiker eruit, zaadoliën eruit, echt eten erin: dat fundament staat als een huis, en wie van een standaard Nederlands eetpatroon naar paleo gaat, knapt daar vrijwel altijd van op. Ook het schrappen van peulvruchten is verdedigbaar; je mist er weinig aan als er genoeg vlees op het bord ligt.
De blinde vlek is zuivel. Paleo schrapt alle zuivel omdat de mens die voor de landbouw niet dronk. Dat argument klinkt logisch, maar het gooit een van de beste voedingsmiddelen weg die er bestaan: volle kwark, kaas en rauwe melk leveren eiwit, calcium, vet en vetoplosbare vitamines in een vorm die de meeste mensen prima verdragen. Wie zuivel wel verdraagt en het toch schrapt, maakt zijn eetpatroon duurder en eentoniger zonder er iets voor terug te krijgen. Oervoeding houdt de paleo-basis aan, maar laat de volle zuivel gewoon staan.
Geen model, geen filter
"Vroeger at ik zoals de meeste mensen: boterhammen, pasta, bewerkt eten. (weinig vet, veel koolhydraten) Moe wakker, middagdips, nooit echt fit. Nadat ik mijn voeding omgooide naar oervoeding, veel vlees en eieren, puur en onbewerkt, veranderde dat. Geen 30-dagen-wonder; jaren consistent eten zoals je lichaam het bedoeld heeft. Het Oerplan is precies hoe die omslag begint."
Wieger, oprichter van Oerplan
Keto: krachtig gereedschap, zwaar om mee te leven
Ook keto verdient een eerlijk verhaal. Als stofwisselingsgereedschap is het krachtig: wie vrijwel geen koolhydraten eet, dwingt zijn lichaam om op vet te draaien, en dat geeft veel mensen een opvallend stabiele energie en een rustige eetlust. In de medische wereld wordt keto al een eeuw serieus ingezet, en voor mensen met een flink ontspoorde bloedsuiker kan het onder begeleiding een logische keuze zijn.
Maar als levensstijl vraagt keto veel. Je zit permanent te rekenen: te veel fruit, een flinke portie aardappel of een lepel honing, en je ligt uit ketose. Sociaal is het lastig, want bijna elke verjaardag, elk restaurant en elk gezinsdiner bevat koolhydraten. En het snijdt dingen weg die helemaal geen probleem zijn: fruit, honing en aardappelen zijn puur, onbewerkt en door mensen gegeten zolang we bestaan. De vraag is dus niet of keto werkt, maar of jij een eetpatroon nodig hebt dat zo streng is. Voor de meeste mensen is het antwoord nee: het stabiele bloedsuikereffect bereik je grotendeels ook door bewerkte koolhydraten te schrappen en je bord rond eiwit en vet te bouwen, zonder gram-gereken. Datzelfde nuchtere verhaal geldt trouwens voor eetvensters, zie Intermittent fasting: zinvol of hype?
Oervoeding: de voordelen van beide, zonder de dogma's
Oervoeding pakt van paleo het fundament: bewerkt voedsel, granen, suiker en zaadoliën gaan eruit, echt eten komt terug. En het pakt van keto de les dat vet en eiwit de basis van verzadiging zijn: 80 procent van het bord is dierlijk en vet, waardoor je bloedsuiker rustig blijft en je niet de hele dag aan eten denkt. Maar het weigert het extra snijwerk dat niets oplevert. Volle zuivel blijft, want het is topvoeding. Fruit, honing, aardappel en rijst blijven, want het zijn pure energiebronnen die het patroon vol te houden maken; die 20 procent koolhydraten haalt je uit ketose maar niet uit balans.
Het grootste verschil zit misschien wel in wat je niet doet: tellen. Geen macro's, geen app, geen weegschaal. Twee stevige maaltijden per dag, eten tot verzadiging, klaar. Wat er dan precies wel en niet op het bord ligt, staat volledig uitgewerkt in Het oerdieet: wat eet je wel en wat niet? De complete lijst.
De enige maatstaf die telt: hou je het vol?
Op papier wint altijd de strengste variant. Meer schrappen oogt serieuzer, meer regels voelen als meer resultaat. Maar een eetpatroon werkt alleen zolang je het doet, en daar gaat het bij strenge varianten mis: niet in week één, als de motivatie hoog is, maar in week zes, als er een verjaardag is, een drukke werkweek, een vakantie. Wie dan een dieet heeft dat bij één bord aardappelen al mislukt is, stopt er helemaal mee. Wie een patroon heeft waarin dat bord er gewoon in past, gaat de volgende dag verder alsof er niks gebeurd is.
Daarom is vol te houden geen bijzaak maar de hoofdzaak. Kies het minst strenge patroon dat je probleem oplost, niet het strengste dat je kunt verzinnen. Voor de meeste mensen met vermoeidheid, trek en een sluipend buikje is dat geen ketose en geen zuivelvrij bestaan, maar simpelweg: bewerkt voedsel eruit, dierlijk eiwit en vet erin, en energie uit pure bronnen. Precies daarom is het Oerplan gebouwd op oervoeding en niet op keto: het moet passen in een leven met een gezin, een baan en een verjaardagskalender.
Zo kies je (en zo begin je)
Kort samengevat: kies paleo-denken als filosofie, laat de zuivel-angst los, gebruik keto hooguit als tijdelijk gereedschap onder begeleiding, en bouw je dagelijkse patroon op oervoeding: twee stevige maaltijden rond vlees, vis, eieren, volle zuivel en grasboter, aangevuld met fruit, honing, aardappel en rijst. Begin niet met alles tegelijk, begin met het ontbijt: eieren in plaats van brood, en kijk wat er met je energie gebeurt. Het complete verhaal achter dit eetpatroon lees je in Wat is oervoeding?
Het Oerplan vertaalt dit naar jouw situatie: via de intake worden jouw klachten, voorkeuren en dagritme meegenomen en krijg je binnen 48 uur een persoonlijk 30-dagenplan met een keuzekaart waar je niet fout uit kunt kiezen.
Doe de gratis analyse
12 korte vragen, direct je uitkomst
Twijfel je welke stroming bij je past? Dan lees keto, paleo of oervoeding.
Veelgestelde vragen
Is het oerdieet hetzelfde als paleo?
Ze delen hetzelfde fundament: geen bewerkt voedsel, geen granen, geen suiker en geen zaadoliën. Het grote verschil is zuivel: paleo schrapt alle zuivel, terwijl oervoeding volle kwark, kaas en melk juist als topvoeding ziet. Ook aardappel en rijst passen binnen oervoeding als praktische energiebron.
Wat is het verschil tussen paleo en keto?
Paleo kijkt naar de oorsprong van voedsel: eten van voor de landbouw, ongeacht de hoeveelheid koolhydraten. Keto kijkt naar de stofwisseling: zo min mogelijk koolhydraten, meestal onder de 20 tot 50 gram per dag, zodat het lichaam op vet en ketonen draait. Je kunt dus paleo eten zonder in ketose te zijn.
Voor wie is keto geschikt?
Keto is vooral een gereedschap voor specifieke situaties, zoals een flink ontspoorde bloedsuiker, en dan het liefst onder begeleiding. Als dagelijkse levensstijl is het voor de meeste mensen onnodig streng: het vraagt permanent rekenen en schrapt pure voeding zoals fruit, honing en aardappelen.
Mag je zuivel eten op het oerdieet?
Ja. Volle zuivel zoals volle kwark, kaas en rauwe melk van de lokale boer hoort binnen oervoeding gewoon op het bord: het levert eiwit, vet, calcium en vetoplosbare vitamines. Alleen wie zuivel echt slecht verdraagt, laat het staan.
